decorational arrow Stress | 3 min. leestijd

Stress en obesitas: Waarom we naar lekker eten grijpen

Een lange tijd een gestrest gevoel kan onze eetlust veranderen. Hierdoor kunnen we meer risico lopen op het ontwikkelen van obesitas. Leren stress te beheersen is een strategie die je inspanningen voor gewichtsbeheersing kan ondersteunen.

Het is normaal om je gestrest te voelen als reactie op uitdagende situaties in ons leven. Het is ook heel gebruikelijk. 35 procent van de mensen in 142 landen, die in 2018 reageerden op een wereldwijde enquête van Gallup, zei dat ze zich het merendeel van de dag gestrest voelen. Deze stress is vaak kortstondig – zoals zorgen over een komende deadline – en kan ons positief stimuleren om actie te ondernemen.

Maar als we ons gedurende lange tijd gestrest voelen, kan het onze gezondheid aantasten. We slapen niet zo goed en bewegen niet zoveel. Ons eetpatroon verandert ook, en we hunkeren meer naar ongezonde voeding. Deze reacties op stress spelen allemaal een rol bij het risico om obesitas te ontwikkelen.

Crying woman sitting on a couch.

35%

van de personen zegt dat ze zich het merendeel van de dag gestrest voelen.

-Gallup’s Global Survey of 142 countries, 2019

Lekkernijen zijn stressverlichtend

Stress maakt deel uit van de ’vecht-of-vlucht’-reactie van ons lichaam dat ons al duizenden jaren heeft geholpen om gevaarlijke situaties te overleven. En normaal gesproken ervaren we het maar voor korte periodes. Maar mensen voelen zich nu zo’n groot deel van de dag gestrest dat de reactie voortdurend wordt geactiveerd.

Wanneer dit gebeurt, kunnen cortisolniveaus – één van de belangrijkste hormonen die betrokken zijn bij de biologische stressrespons – stijgen. Eén van de effecten van de verhoogde cortisolniveaus is de toename van eetlust. Dus als we ons voortdurend gestrest voelen, is de kans groter dat we meer voedsel eten.

En niet enkel willekeurige voeding. Onderzoek heeft aangetoond dat we bij stress meer aangetrokken worden tot calorierijke voeding. Dit kan zijn omdat deze voeding ons kan helpen stress te verlichten. Daarom wordt het troosteten genoemd.

Als gevolg van stress willen we dus niet alleen meer eten, het verandert ook het soort voeding dat we willen eten. Dit verklaart waarom mensen die aan obesitas lijden vaak hogere cortisolniveaus hebben dan normaal. Stress kan er ook voor zorgen dat we minder slapen, meer alcohol drinken en minder bewegen, wat ons risico op obesitas allemaal verhoogt.

Woman sitting on the mat at the seashore having view on the big wave and  jetty

Maatregelen die je kunt nemen om stress te beheersen

Wat kunnen we eraan doen? Er zijn een aantal verschillende strategieën die je kunnen helpen om stressvolle situaties, evenals gevoelens van stress, te beheersen. Als gids om met stress en eten uit stress om te gaan, lees het artikel Zorg voor jezelf: 8 manieren om stress - en gewicht - te beheersen

Referenties
  • Gallup. Gallup Global Emotions 2019.
  • American Psychological Association. Hoe stress je gezondheid beïnvloedt: https://www.apa.org/helpcenter/stress [geraadpleegd juli 2019].
  • Stults-Kolehmainen MA & Sinha R. De effecten van stress op lichamelijke activiteit en lichaamsbeweging. Sports Medicine 2014; 44:81-121.
  • Zellner DA et al. Wijzigingen in voedingskeuze onder stress. Physiology and Behavior 2006; 87(5):789-793.
  • Valk ES, Savas M & Rossum E. Stress en obesitas: Zijn er meer vatbare personen? Current Obesity Reports 2018; 7:193-203.
  • Forman E & Butryn M. Effectief gewichtsverlies: Een op aanvaarding gerichte gedragsbenadering - Behandelingen die werken (werkboek ed.). New York: Oxford University Press 2016.
  • Harvard Mental Health Letter. Waarom stress ertoe leidt dat mensen teveel eten. https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/why-stress-causes-people-to-overeat [geraadpleegd juli 2019].

Gerelateerde artikelen