Ráð Bjarne um ofþyngd og COVID-19
Það er alltaf erfitt að vera með ofþyngd, en þegar maður þarf að „halda sig heima“ – og neyðist til að fara ekki út úr húsi – getur það verið ennþá erfiðari barátta en áður.
Líkaminn er nátengdur huganum. Hugsaðu einfaldlega um hvernig líkaminn bregst samstundis við þegar þú verður taugaóstyrk/-ur – þú svitnar í lófunum og þú verður þyrst/-ur. Það sem gerist í höfðinu á okkur getur líka gert okkur útsettari fyrir heilsufarsvandamálum – það getur meira að segja aukið hættuna á offitu.
„Sumir nota mat til að takast á við erfiðar aðstæður, þegar ekkert annað virkar. Það gengur ef til vill í stuttan tíma, en til lengri tíma litið getur það orðið áskorun í sjálfu sér.“
Enginn getur búist við því að vera alltaf hress og kátur. Þess vegna finnum við öll leiðir til að deyfa tilfinningarnar. Sumir sitja og horfa á sjónvarpsþætti í stað þess að fá þann svefn sem þeir þurfa. Aðrir nota aðferðir eins og reykingar, áfengi eða innkaupaferðir.
Sumir nota mat til að takast á við erfiðar aðstæður og til að takast á við tilfinningar, þegar ekkert annað hefur áhrif. Það gengur ef til vill í stuttan tíma, en til lengri tíma litið getur það orðið áskorun í sjálfu sér.
Sálfræðingar kalla þessa aðferð tilfinningatengt át. Við gerum þetta öll af og til – sum okkar gera þetta oftar en aðrir. Streita, þunglyndi og kvíði geta einnig skipt máli. Það sama á við um mikilvæga áfanga í lífinu eins og að stofna fjölskyldu, skipta um starf eða flytja á nýjan stað. Eða atburði sem eiga sér stað ennþá fyrr, eins og áföll í æsku.
Þetta var reyndin hjá Vicki Mooney, sem notaði mat til að þola það að alast upp hjá ofbeldisfullum föður. Þegar hún var 28 ára var hún 180 kg að þyngd.
„Til að geta þolað þau áföll sem ég upplifði var ég vön að borða súkkulaðistykki. Ég fór inn í herbergið mitt og þó að ég upplifði ennþá allar tilfinningarnar og sársaukann, borðaði ég súkkulaðið mitt og fannst að mér liði aðeins betur,“ segir hún.
Ástæður fyrir tilfinningatengdu áti geta verið margar. Hjá sumum, eins og t.d. Vicki, tengist það alvarlegum tilfinningalegum áföllum og sársauka. En það eru ekki allir sem geta tengt sitt tilfinningatengda át ákveðnum orsökum eða atburðum í lífinu. Hjá sumum getur orsökin verið streita.
Þegar það er orðið að vana getur verið erfitt að breyta því. Margir þeirra einstaklinga, sem berjast við tilfinningatengt át, segja að það sé eins og hver önnur ávanabinding, eins og t.d. reykingar.
Þetta getur orðið að vítahring. Það byrjar með því að maður borðar til að deyfa tilfinningarnar, sem veitir skammtímalausn. En svo skammast maður sín fyrir að borða óhóflega – og þá er maður kominn í vítahring.
„Til að geta þolað þau áföll sem ég upplifði var ég vön að borða súkkulaðistykki, þá leið mér aðeins betur.“
Vítahringurinn verður líka öflugri vegna þeirra neikvæðu upplifana sem eru algengar hjá fólki með offitu. Fólki með offitu finnst sér oft hafnað af samfélaginu eða finnst þau ekki fá þann stuðning eða skilning hjá fjölskyldu og vinum, eða meðferðaraðilum, sem þau hafa þörf fyrir.
Þannig að, það getur verið traustvekjandi að vita að jafnvel litlar breytingar á því hvernig við lifum og hugsum getur haft mikil jákvæð áhrif á andlega líðan okkar. Stundum þurfum við bara sjónarhorn annarrar manneskju til að hjálpa okkur að átta okkur á því hvaða breytingar við þurfum að gera – og hvernig við eigum að gera þær. Sú manneskja getur verið vinur, fjölskyldumeðlimur eða sálfræðingur.
Maður getur byrjað á að skoða ástæðurnar fyrir neikvæðu tilfinningunum. Stundum er það mikilvægt fyrsta skref, bara að finna út hverjar þær gætu verið. Sálfræðingur getur hjálpað þér í þessu ferli.
„Sem betur fer geta jafnvel litlar breytingar á því hvernig við lifum og hugsum, haft mikil jákvæð áhrif á andlega líðan okkar.“
Önnur leið getur verið að breyta því hvernig við bregðumst við tilfinningum okkar. Komið hefur í ljós að atferlismeðferð – sem hjálpar þér að skilja og breyta munstrum sem tengjast hugsun, mat og hreyfingu - er árangursrík hvað þetta varðar.
Veistu hvar þú færð hjálp? Góð byrjun er að hafa samband við lækni eða annan heilbrigðisstarfsmann sem þú treystir.
The site you are entering is not the property of, nor managed by, Novo Nordisk. Novo Nordisk assumes no responsibility for the content of sites not managed by Novo Nordisk. Furthermore, Novo Nordisk is not responsible for, nor does it have control over, the privacy policies of these sites.